1925 чылдың август 31-де үнүп эгелээн

ИДИК ДЭЭШ 11 ЧЫЛГА...

Найысылалдың чурттакчызы Андрей турум чурттаар чери чок хамаа­ты Михаилди өлүргениниң дугайында кеземче хе­рээнге хамаарыштыр Кызылдың хоорай судунуң шиитпиринге чөпшээрешпейн,  ТР-ниң Дээ­ди Судунга хомудал киирген. ТР-ниң Дээди Судунуң шииткекчилери, прокуратураның төлээзи, болчукчу, очулдурукчу тус билдириишкинге хамаарыштыр херекти сайгарып көрген. 
2016 чылдың март айда шииттирген Андрей эжи Денис-биле найысылалдың төп кудумчузунда бир бажыңның подвалынга чурттап турган Миша биле Сарага (ооң бадылажылга чок чурттап турган кыс эжи) келгеннер. Аңаа дөртелээ арага ишкениниң түңнелинде, Андрей  Мишадан идиктер бээрин  негеп, ооң-биле чурттап турган херээженни: “Чүге бо кижи-биле чурттап тур сен?” — деп таарзынмаан сеткилин илередип, чөңгээлеп эгелээниниң түңнелинде, алгыш-кырыш үнген. Чогуш үезинде Андрей Мишаны үш катап бижектеп, сагыштыы-биле өлүрген. 
Суд үезинде Андрей бодунуң буруузун долузу-биле билинмээн. Ол хүн аңаа Мишаны өлүрер сеткил чок турган  болгаш  ол  чүгле бодунуң амы-тынынга айыыл диргелип кээрге, камгаланып турганын өчээн. Подвал караңгы боорга, лаа тып алгаш, ону кыпсып алырга, Миша лаа­ны дедир салырын негеп, хыйланып, Андрейже халдап, куртказын оруп, арнынче шашкан. Аңаа удурланып ужур тептерге, ол тура халааш, ыяш сыптыг бижекти ооң уунче аннып эгелээрге, база катап шалаже дүжүр тепкеш, бижекти ушта соп тура, бодунуң холун кезип алган. Андрей кемдээн холу-биле Мишаның уунче шашкан. Бижек-биле кайнаар шашканын ол билбес. Ооң соонда бижекти подвал иштинге октапкаш, үне халып чоруй барган. 
Мишаның кады чурттап турар эжи Сара подвалга кем-херек үүлгедиишкини болуп турган черге чок турганын, эге баштайгы өчүүн полиция ажылдакчыларының ыйыдып турганы-биле бергенин чугаа­лаан. Сара ол хүн “Гаруда” садыг-саарылга төвүнге 20.00 шакка чедир ажылдаан. Андрей-биле таныжар болгаш, ийи-чаңгыс араганы ижиптер турганнар. Ол Кызылга 1991 чылдан эгелеп (колдуунда подъезд,­ подвалдарга) чурттап эгелээн. 2016 чылдың январьда ол Миша-биле таныжып алган. Ооң база чурт­таар бажың-балгады чок болганы-биле ийилээ подвалга кады чурттап эгелээн. Миша Красноярск крайның бир суурунга төрүттүнген болгаш аңаа чурттап турган. Тывага ол кеземче херээн эрттирип, хоругдал черинден үнгениниң соонда, ол-ла ол­чаан артып калган. Тывада ооң дөргүл-төрели-даа, чоок кижилери-даа чок. Ооң чаңы хорадаачал-даа болза, дораан оожургай бээрин херечи Сара чугаа­лаан. Март 3-те ол ажылдап чоруй баарга, Миша подвалга чааскаан артып калган. Ол “Гаруда” садыг-саарылга төвүнге сайгарлыкчыларның айбызын күүседип тургаш, акша-төгерикти ажылдап алгаш, эзиртир суксуннар садып ап, ижип хүнзээн. Кежээ 2 литр эзиртир суксун садып алгаш, подвалга келген. Оон Андрей эжи Денис-биле кээрге, улаштыр ижип эгелээннер. Подвалга чырык чок болганы-биле олар зажигалкаларның чырыын кыпсып алгаш орган. Арагазы чартыы чедип турда, Андрей:­ “Сен чүге бо кижи-биле чурттап тур сен?” — деп хорадап, Мишаны куду көрүп, алгыш-кырыштың түңнелинде ол ийи чокшуп эгелээн. Ол үеде Андрейниң холунга бижек кылаш дээн ышкаш болган. Кажан Андрей подвалдан үне халыырга, Мишаның чанынга баарга, киргирээш үн дыңналган. Ол үеде Сара эр эжин боостаалап каапкан-дыр деп бодаан. Андрей биле Денистиң соондан Сара үне халып кээрге, имиртиңнеп эгелээн, 17.00-18.00 шак үези турган. Найысылалдың төп кудумчузунга танывазы кижиниң соталыг телефонун дилээш, дүрген дуза чедирер станцияже долгапкан. Ол дедир подвалче киреринден корткаш, кежээ 21.00-22.00 шак үезинде чанында канализация люгунуң иштинде чурттап турар эштериниң чанынга турган. Кезек үе болганда полиция ажылдакчыларындан ол кады чурттап турган эжи чок болганын дыңнаан. Сара подвалда кандыг-даа бижек ышкаш шиш баштыг эдилелдер чогун, бижек Андрейниң бодунга турган деп бодап турарын өчээн. Олар хлебти холдары-биле бузуп чип, бижек-биле ажыдар аъш-чем аймаан сатпайн турганын база немей өчээн. Оон аңгыда Сара Андрейни арагалаарынга сундулуг болгаш эзирик тургаш хорадаачал, кайы-хамаан чок улустар-биле алгыжарын база дыңнаткан. 
Уланчызын 2016 чылдың ноябрь 22-де үнген №135 "Шын" солундан номчуңар.
Шончалай  ХОВАЛЫГ.

Рубрика: 

Санал-онал немээри

Image CAPTCHA
Enter the characters shown in the image.