1925 чылдың август 31-де үнүп эгелээн

КУДА ЙӨРЭЭЛИ

Чылыг чайгы үелерде куда-дой эрттирип турар аныяктар хөй. Өг-бүле тутканнарның аас-кежии дээш, келген аалчылар суй-белектерин сунуп, чараш, эки күзээшкиннерин, йөрээлдерин чугаалап турар. Шаанда чон төрээн дылын эки билир болганындан чугаазы чечен-мерген чораан. Амгы үеде ышкаш холунда саазын тудуп алгаш чугаалаар кижи чок, олар йөрээлдерни ала-чайгаар сагыш-сеткилинден үндүр чугаалаптар, ону кым-даа доктаатпайн, өөренмейн турган. Ынчангаш өгбелеривистиң алгыш-йөрээлдерин утпайн чоруулуңар!

КУДА ЙӨРЭЭЛи

Дөңге тигер өглүг болзун!
Дөъшке чалаар малдыг болзун!

Эдилээни мөңгүн болзун!
Эзертээни чыраа болзун!

Баштаңгызы маңнык болзун!
Баштың чылгызы саяк болзун!

Шары кежи көгээржиктиг болзун,
Шал хадың бышкылыг болзун!

Улагга мунар аъттыг болзун!
Хоюп четпес коданныг болзун!

Хову сыңмас хойлуг болзун,
Хоор ала чылгылыг болзун!

Угулзалыг идик даараар,
Уран-шевер кыстыг болзун!

Эдискилеп аңнап адар,
Эрес, аңчы оолдуг болзун!
 

КЕЛИНГЕ АЛГАГЛАР
Эжиин ажып, 
Экиилежип кээр чоннуг болзун! 
Хаалгазын ажып,

Каттырып кээр чоннуг болзун!

Азыраан ыды ээрги болзун, 
Азыраан малы менди турзун! 
Аалда чонунуң 

Амыр-мендизин айтырып чорзун! 
Ыракта чонун  

Ырызынга алгап чорзун!
Ажылынга кызымак чорзун,

Аймак чонга хүндүткелдиг чорзун!

Түрегделдер, хомудалдар

Дүжүнге-даа кирбес болзун!

Багай-согай сактыышкыннар

Бажынга-даа кирбес болзун! 

Тариналар

Мигме цевей терчен ченрезиг

Дриме кенбей ваңбо джанбей яң

Дүбүң малу джомзе саңвей даг

Гаңчен кепей цугген Цонкапа

Лопсаң драгпей шабла сөлва дэб –

Чырыткылыг Чже Цонкапа Бурган Башкының тариназы. Бужар хай-бачыттан болгаш нүгүлдүг кара күштерден камгалаар, ачы-буян чыып алырынга ажыктыг.

           Хүн бүрүде номчуур тариналар:

·        Ом дари дуу дари дурэ вашам гуру сууха – кижиге күш немээр.

·        Ом дари дуу дари дурэ аюдзана бустым гуру сууха – назын узадыр. 

·        Ом дари дуу дари дурэ (бодунуң ады) агархая хрии сууха – салдынган сорулгалар дүрген бүдер. 

·        Ом дари дуу дари дурэ бодсэр сарва дог жо сууха – багай сеткил, каргыштан чайладыр. 

·        Ом дари дуу дари дурэ (бодунуё ады) нодпа сарва рагша сууха – шаптык-моондактарны ырадыр. 

·        Ом замбини мохи сууха – бай-шыырак болур. 

·        Ом мангала бустым гуру сууха – аас-кежик экээр болгаш онзагай күштер немээр. 

·        Ом садабха ми гуру сууха – шаптык-урңуктарны чайладыр. 

·        Ом базар дарэ базыр маха бада асами гуру сууха – дайзыннар-биле харылзаа үзер. 

·        Ом дурэ (бодуннуң адын адаар) сарва сажандабха ни дурэ сууха – багай кижилерже чоокшулатпас, читкен чүүлдерни тывылдырар. 

·        Ом дурэ модзани сууха – алгыш-кырыштан болгаш багай дүштерден ырадыр.

·        Ом дурэ бисара да сууха – кандыг-даа аарыг аржыктан ырадыр. 

Ом дарэ садба сууха – ажыл-агыйга чедиишкинер эккээр.

 

 

 

 

Санал-онал немээри

CAPTCHA на основе изображений
Чурукта айыттынган демдектерни киириңер.