1925 чылдың август 31-де үнүп эгелээн

Көдээ ажыл-агыйда

Ада-өгбе салгаан ажыл-иштиг

Барыын-Хемчик кожууннуң Эрги-Барлык сумузунуң аныяк малчыннары Адыгжы биле Сайзана Сааялар көдээ мал ажыл-агыйын 2008 чылдан эгелээш, мал-маганын бо хүнге чедир онча-менди тудуп чоруур. Олар ада-өгбезиниң мал-биле холбашкан ажыл-ижин уламчылап, салгал дамчаан аныяк малчыннарга хамааржыр. 

«Шын» солуннуң хүннери – Барыын-Хемчик кожуунда

Апрель 24-25-те «Шын» солуннуң редакциязының ажылдакчылары Барыын-Хемчик кожуунга аалдап четкен. Кол редактор Инна Дамба-Хуурак, хоочун журналист Владимир Чадамба, экономика килдизиниң редактору Азияна Тау, чурук тырттырар корреспондент Чиңгис Саая кожууннуң албан черлериниң ажылдакчылары, малчын өг-бүлелер, херээженнер чөвүлелиниң хоочуннары дээш, оон-даа өскелер-биле ужуражып, кожууннуң амыдыралы-биле танышкан.

ЭРЕС-КЕЖЭЭ МАЛЧЫННАР

Көдээ иште

Дүжүттүң магадылалын тургузар дээш

Бистиң Тывавыстың агаар-бойдузу кончуг кадыг-шириин болгаш чер ажылы агаар-бойдустан кончуг хамааржыр.

БИИ-ХЕМ КОЖУУНДА УКСААЛЫГ СЫЫН

№109 (18384). 2013 чылдың сентябрь 19

Ажыл-агыйының тудуу эгелээн

КЫШКА БЕЛЕТКЕЛ ШЫҢГЫЫ ХАЙГААРАЛДА

2013-2014 өөредилге чылынга уткуштур Чөөн-Хемчик кожууннуң бүгү өөредилге албан черлериниң бо чайын чоруткан агар септелгезиниң база кышка белеткел ажылдарының болгаш аңаа акша-хөреңгиниң чарыгдалдарының дугайында чугааны кожууннуң чагырга даргазының амыдырал хандырылга талазы-биле оралакчызы Бол

Дүжүт ажаалдазы

ТР-ниң Көдээ ажыл-агый  яамызының дыңнадып турары-биле, Тываның 3 ажыл-агыйлары тараа культураларының ажаалдазынче кирген. Ол дээрге Барыын-Хемчик кожуунда «Биче-Тей» көдээ ажыл-агый бүдүрүлге кооперативи, Каа-Хемде «Пирогово» тараачын-фермер ажыл-агыйы биле Бии-Хемде «Туранское» кызыгаарлаттынган харыысалгалыг ниитилелдиң тараажылары-дыр.

ПОЧТАЧЫ ЧОРУП ОРДА…

Тываның кол солуну «Шынның» 2014 чылдың бирги чартыында чагыдылгазы 2013 чылдың сентябрь 1-де эгелээн. Амгы үеде ФКУБ «Россияның почтазы» солуннарның чиигелделиг чагыдылгазын 2013 чылдың октябрь айның 1-ден 15-ке чедир чорударынга белеткенип турар. «Шын» солуннуң хүндүлүг номчукчулары! «Россияның почтазы» чиигелделиг чагыдылганы чорудуп турар үеде «Шын» солунну чиигелделиг чагыдылга-биле чагыдып алырынче силерни кыйгырып тур бис.

Ажыл-иш хайымныг

Суггур чаъстарның түңнелинде сиген шөлдери суг адаанда барган. 35 га черде сиген шөлдери суг-биле дуй шыптына-даа берген болза, хол салдынмайн, шудургу ажылдаар сорулганы көдээ ишчилер салган. Кезип белеткээн сигенниң чүгле чамдыызын сөөрткен. Кожууннуң сиген кезер шөлдеринде 16 бригада, 73 сиген кезикчилери кидин түлүк ажылдап турар. Машина-техника-биле четчелеттинген, кывар-чаар материалдар-биле хандырылга ажырбас. Оон ыңай онзалап демдеглээр чүүл, кожуун иштинде хол-биле сиген кезер мөөрейни чарлаан. Бо хүннерде кожууннуң сумуларында ону эрттирип турар. Мөөрейниң тиилекчилеринге акша шаңналдарын тыпсыр деткикчилерниң бары өөрүнчүг. Ынчангаш сиген кезер шөлдерде ажыл кидин түлүк. 

ӨШКY СYДY ЭМ ШЫНАРЛЫГ

Межегейниң чиңгир ногаан мээстеринде ак-чайт апарган оъттап чоруур кодан-кодан өшкү-хойну көөрге, сеткил таалаар. Хоорайның кижиге таарыштыр чогаадып, чаагайжыткан бүгү-ле байдалын, улгатса-ла, хол барбазы көдүрер чиик ажыл-албанын көдээниң берге чымыжынга, өл-чаш малдың азыралынга солаан аныяктар аравыста бар. Yзел-бодалын боттандырар дээн кижи чүден-даа чалданмас дээрзин бөгүнгү маадырларывыстан көрүп болур. «Чаңгыс суур — чаңгыс бүдүрүлге» губернатор төлевилелинде кирип турар Таңды кожууннуң сайгарлыкчыларның бирээзи Херел Михайлович Монгуштуң барааны — өшкү сүдү.

Сиген шөлдеринче үнген

2013-2014 чылдарда мал кыштаглаашкынынга 195,89 муң тонна сиген-ширбиишти, 4,8 муң тонна чулуктуг мал чемин республикага белеткеп алырын планнаан. 

ТАРААЛАҢ, БАЙ ДЕЛГЕМНЕРДЕ

Саян сыннарның эдээн тырткан Бии-Хем—үнүш-дүжүткүрү-биле сурагжаан кожуун. Ооң тараазын, ногаазын болгаш мал чемин ажыглаваан чер Тыва иштинде чок. Хары кылын дүжер бо черлерге мал-маганны хүр-менди кышты ажырарының чаңгыс аргазы – мал чемин четчир кылдыр белеткеп алыры.

«БАЙ-ХӨЛ» МАНДЫП-ЛА ТУРЗУН!

Чита хоорайга чылдың-на болуп эртип турар Сибирьниң болгаш Ыраккы Чөөн чүктүң уксаалыг хой база өшкү делгелгезинге Тываның уксаажыдылга көдээ ажыл-агыйлары барып киржири чаңчылчаан. Оларның аразындан эрткен чылын тыва уксааның хову хевириниң хоюнуң эртем езугаар шынзыдылгазын чедип алган «Бай-Хөл» көдээ ажыл-агый бүдүрүлгези делгелгениң түңнелдери-биле шаңналдыг черлерге бо удаада база төлептиг болган. 

КАДЫ АЖЫЛДАЖЫЛГАНЫ БОТТАНДЫРЫП…

Май 25-те Тываның Көдээ ажыл-агый болгаш аъш-чем яамызынга Моолдан келген аалчылар-биле албан-езузунуң ужуражылгазын кылганнар. Ужуражылгага Моолдуң улуг бүдүрүлге черлериниң удуртулгазы-биле Тывага биче бүдүрүлгелер ажыдар болгаш кады ажылдажылганы боттандырар керээлерни чарган.

Мурнуку одуругда – Сүт-Хөл

Көдээ ажыл-агый болгаш аъш-чем яамызының медээзи-биле алырга, республиканың көдээ ажыл-агыйларының шупту хевирлеринде, май 20-де байдал езугаар, 360708 хураганнар онча-менди өзүп доругуп турар.

Страницы