1925 чылдың август 31-де үнүп эгелээн

Эрге-хоойлу

КААЙЛЫ АЛБАНЫ: ЦАГАН-ТОЛОГОЙ

Тываның каайлы албаны 1992 чыл­дың ноябрь 17-де тургустунган.

Рубрика: 

ҮНДҮРҮГЛЕР ТӨЛЭЭРИНИҢ ЧУРУМУ

Үндүрүг онаарының патент системазының чорудуу Үндүрүг Хоойлузунга, РФ-тиң субъектилериниң хүлээп алган хоой­луларынга даяныр болгаш ол девис­кээрге күш­түг болур.

Рубрика: 

ЭРГИ-БАРЛЫККА ӨЛҮРҮҮШКҮН – ЧАҢГЫС ОЛ ЭВЕС

Барыын-Хемчик кожуунда Эрги-Барлык суурнуң чурттакчызы 32 харлыг  Оттук Монгуш дээрзи бодунуң-на төрүп кааны 8 болгаш 3 харлыг уругларын каржы-дерзиизи-биле өлүрүп кааш, арыгга барып боду моң­ну бергени республиканың чо­ну­нуң кылык-килеңин доюлдурган. Ооң кадында бо амытан мооң мурнунда 2013 чылда база кижи өлүргеш, кандыг-ла- бир чөптүг эвес чылдагааннар-биле шенелдеге шииттиргени эрге-хоойлу органнарының ажы­­лынга чоннуң таарзын­маан хөөнүн көдүрген. +лүрүкчү кем-херек дээш Оттук Монгуштуң чүге чиик шииткелге таварышканын, ооң уржуктарын чогуур органнар Тываның Баштыңы Шолбан Кара-оолдуң негелдези-биле сайгарып эгелей берген.

Рубрика: 

ЭРТКЕН ЧЫЛДЫҢ ТОС АЙЛАРЫНДА…

ТР-ниң ИХЯ-ның парлалга албанының медээзинден алырга, 2014 чылдың тос айларының дургузунда республикага болган 4876 кем-херек үүлгедиишкиннеринге каразыттырып турар 3127 кижи демдеглеттинген. Оларның 2240-и кеземче херээнге онаашкан. Ооң иштинде ажыл чок улустуң саны 72 хуу болуп турар. Отчеттуг үе дургузунда республикага кем-херек үүлгеткен ажыл чок кижилер Тере-Хөл, Чаа-Хөл, Чөөн-Хемчик, Чеди-Хөл болгаш Таңды кожууннарда эң хөйү-биле демдег­леттинген. Оларның арага ишкеш, үүлгедип алган кем-херектериниң 85 хуузу өлүрүүшкүн, кижиниң кадыынга кара өжегерээн аар кемдээш­кин чедиргени 90 хуу, үптээшкин 65 хуу, дээрбедекчи чорук 70 хуу, оор чорук 43 хуу, кем-херек үүлгедиглериниң 54 хуузу хөй-ниити черлеринге болганы ниитилелди бодандырар ужурлуг.

Рубрика: 

ДАРЫЙ КЕЛГЕНИ ДЭЭРЕ...

Сөөлгү үеде Тыва Респуб­ликаның шүүгү черлериниң (судтарның) көрүп турар хамааты херектериниң аразында  хамааты негекчилерниң киирген билдириишкиннериниң харыылакчылары көдээде чурттап турар хуу мал тудуп турар кижилерниң, малчыннарның саны чүге көвүдээнин тайылбырлап бээрин ТР-ниң Дээди судунуң судьязы Любовь Дамбыл-ооловна Дамдындан   дилээн мен.

Рубрика: 

ПРОКУРОР ТЭЭЛИГЕ БААР

Тыва Республиканың прокурору болгаш РФ-тиң Истелге комитединиң Тыва Республикада Истелге эргелелиниң удуртукчузу Бай-Тайга кожуунга баарлар, январь 30-де олар аңаа чон-биле ужуражылга эрттирер.

Рубрика: 

ПРОКУРОРЛАРГА ШАҢНАЛДАР

Россия прокуратуразының 293 чыл ою-биле РФ-тиң Чиңгине прокурору Юрий Чайка бодунуң дужаалы-биле албан-хүлээлгезин ак сеткилдиг күүседип турары дээш Тываның бөлүк юристерин шаңнаан. 

Рубрика: 

БАШТАЙГЫ ШЕРИГ КОМИССАРЫНГА МӨГЕЙИГ

Декабрь 19-та Чаа-Хөл ко­­жууннуң Ак-Туруг сумуга Тыва Республиканың баштайгы шериг комиссары Монгуш Чөвекович Сувакка тураскаат­кан байырлыг хемчеглер болуп эрткен. Оларны бо суурга эрттире бергениниң чылдагааны — бирээде, М.Ч. Сувак — Ак-Туруг суму чурттуг кижи. Ийиде, бо хонуктарда Тываның шериг комиссариады тургустунганындан бээр 70 чыл оюн демдеглеп эрттирип турар.

Рубрика: 

ШАЛЫҢ ӨРЕЗИН БОЛДУРБАС ДЭЭШ...

Тывастаттың медээзин езугаар алырга, ажыл төле­вириниң талазы-биле чыылган өре бо чылдың декабрь 1-ниң байдалы-биле респуб­ликаның 14 организациязында 19 млн. 103 муң рубль четкен.

Рубрика: 

ХООЙЛУ-ДҮРҮМНҮҢ ҮНДЕЗИНИ

Конституция деп сөс латин constitutio деп сөстен укталган, «тургузар, тургузуу» дээн уткалыг сөс. Конституция күрүнениң, ниитилелдиң, хамаатыларның эрге-ажыктарының кол үндезиннериниң дугайында эң бедик юридиктиг күштүг, күрүнениң кол хоойлу-дүрүм документизи. Күрүнениң хоойлу-дүрүмнерин аңаа үндезилеп ажылдап кылыр, ынчангаш конституция кайы-даа күрүнеге эң дээди болгаш эң күштүг юридиктиг документ.

Рубрика: 

ЧАҢГЫС-ДАА АШТЫРЫЫШКЫН ЧОККА...

Россия Федерациязының прокуратура ажылдакчыларының ийиги спартакиадазы Сочи хоорайга болуп эрткен. Аңаа Таңды кожууннуң прокурору Валерия Куулар тиилелгени чедип алган.

Рубрика: 

ХАВЫРЫП АП БОЛУР

Хуусаа чок болгаш бүгү назыда ажыглаарын хамаатыларга чөпшээрээн, ынчалза-даа ажыглавайн азы ажыглаар сорулгаларынга дүүштүр ажыглавайн турар чер участоктарын судтуң шиитпири чокка хавырып ап болурунуң дугайында Чер кодекизинге эдилгелерни киирген. Ооң кол сорулгазы – черни ажыглаарын экижидери.

Рубрика: 

ХАМААРЫШПАС ТЫВАНЫҢ YЕЗИНДЕ ЭРГЕ-ХООЙЛУ

Бистиң республиканың бут кырынга тургустунуп, бот-тускайлаң байдалды чедип ап турган үезинде артып калган төөгүлүг чүүлдерниң бирээзи болза, 1924 чылда кеземче-шүүгү херектери болур. Ында кеземче, негелде, күүселде, оон туржук, өг-бүле эргелерин кииргени солун.

Рубрика: 

ОНЗАГАЙ, ХОВАР МЕРГЕЖИЛДИГ

РФ-тиң Президентизи Владимир Путин 2012 чылдың декабрь 30-де «РФ-тиң инвалидтерниң социал камгалалының» дугайында Федералдыг хоойлуда немелдени киирген. Ында бо чылдың январь 1-ден эгелеп РФ-те имнээр күрүне дылы немешкен.

Рубрика: 

"Суд приставы келди-ле!"

«Суд приставы келди-ле!». Н.В. Гогольдуң «Ревизор» деп чогаалында «Бисче ревизор чоруп орар!» дээш, хамык улустуң дүвүреп үнгени ышкаш, суд приставын көргеш, девидей бээривис чажыт эвес. 

Рубрика: 

Страницы