1925 чылдың август 31-де үнүп эгелээн

ТАРЛАН-ШОКАР БАЖЫҢ

Специалистерниң чугаазы-биле алырга, хөй квартиралыг бажыңның капитал септелгези дээрге бажың иштиниң эргилээн электри, газ, чылыг болгаш суг хандырылгазының хоолайларының, бажыңның даш­тыкы кырыкы дээвиириниң, бажыңнарның подвалдарының болгаш ында изиг болгаш соок суг, чылыдылга системаларының хоолайларының, бажыңның та­ваа­ның, ханазының даштының, подъездилериниң иштиниң, ооң соңгаларының дээш бажыңның ээле­риниң ниити өнчүзүнге хамаар­жыр эргилээн чүүлдерниң септелгези боор.
Капитал септелге ажылдарынга херек акша-төгерикти бажыңда квартираларның ээлери, биргээр чугаалаарга, бажыңның ээлери тускай агар санынга, капитал септелге дадывырлары төлеп тургаш, чыып алыр ужурлуг. Капитал септелге агар саны ийи аңгы хевирлиг. Бирээзи бажыңның ээлери чүгле боттарының бажыңынга чарыгдаар акша чыыр агар сан. Өскези капитал септелгениң регион операторунуң агар санынга чыыры, ынчан бажыңны кажан септээрин муниципалдыг эрге-чагырга шиитпирлээр. Чүгле боттарының бажыңының септелгезинге херек акша чыглыр агар санга дадывырны чыыры эки болгу дег. Ынчалза-даа квартираларның ээлеринде бажыңны ниитизи-биле боттарының өнчүзү кылдыр көөр сеткил ам-даа чок болгаш, хамаатыларның барык шуптузу чүгле боттарының бажыңының септелгезинге акша чыырын херекке албайн барганнар. Ынчангаш олар капитал септелгениң регион операторунуң агар санынга дадывыр төлеп, бажыңын кажан септеп бээ­рин манаар ужурлуг апарганнар. Черле ынчаш хөй квартиралыг бажыңнарның ээлериниң бажыңның ниити өнчүзүнге, ооң септелгезинге тоомча чогун чуртталга-коммунал адырының ажылдакчылары демдеглеп турарлар. 
Бажыңнарда квартираларның чаас­каан чурттап турар ээлери, назыны 70-80 хар хамаатыларга капитал септелге дадывырын төлээринге чиигелделерни хоой­лу езугаар көрүп каан. Ындыг чиигелделер барын билбес улуг назы-харлыг хамаатылар эвээш эвес. Капитал септелгениң ай санында дадывырын төлээринге чиигелделерни алыр дизе, дараазында документилерни тус чер эрге-чагыргазының социал политика талазы-биле килдизинге дужаар: хамаатының бодунуң паспортунуң хоол­газын, чурттап орары квартираның ээзи дээрзин бадыткаан документиниң хоолгазын, назы-хары улуг хамааты чааскаан азы 70-80 харлыг хамааты-биле кады чурттап турарын бадыткаан документини, саң-хөө кредит албан черинде азы чурттап турар чериниң поч­та салбырында агар санының реквизиттерин. Бо документилерни сайгарып көөрге, оларны дужааган хамаатылар чиигелделерни хоойлу-дүрүм езугаар ап болур болза, 70-80 харлыг хамаатыларга капитал септелге дадывырын төлээринге 50 хуу чиигелдени бээр, 80 хардан өрү назынныг хамаатылар капитал септелге дадывыры төлевес. 
Россияның хөй-ниити улусчу фронтузунга РФ-тиң Президентизи Владимир Путин эргилээн бажыңнарның капитал септелгезиниң шынарының хыналдазын чорудар деп даалганы берген. Россияның хөй-ниити улусчу фронтузунуң Тывада салбыры база республикада ындыг хыналданы чорудуп турар. Кызыл хоорайда бажыңнарның капитал септелгезиниң шынарын хынаарга, чамдык бажыңнарның септелгези багай, өскелериниң эки болган. Чижээлээрге, Салчак Тока кудумчузунда № 10 бажыңның чурттакчылары оларның бажыңын эки септээн деп үнелээннер, Щетинкин-Кравченко кудумчузунда дугаары 27, Ленин кудумчузунда дугаары 12 бажыңнарның чурттакчылары бажыңнарын багай септээн деп санап турарлар. 
Уланчызын 2016 чылдың декабрь 1-де үнген №139 "Шын" солундан номчуңар.
Шаңгыр-оол МОҢГУШ.
 Владимир Чадамбаның 
тырттырган чуруктары.

 

Санал-онал немээри

Image CAPTCHA
Enter the characters shown in the image.