1925 чылдың август 31-де үнүп эгелээн

"ЭДЕМЧИЛЕР" - ЭР ХЕЙЛЕР!

Май 26-да, российжи сайгарлыкчы чоруктуң хүнүн бүгү чуртка демдег­лээн. Бистиң Тывага май 22-ден 28 хүннеринде сайгарлыкчы чоруктуң неделязын эрттирген. Кызылдың орту­мак болгаш дээди өөредилге черлериниң студентилери ол хүннерде сайгарлыкчы ажылды чедиишкинниг чорудуп турар «Тыва стиль» ательениң, «Tuvan trip» туризм агентилелиниң, «Тува-РУ» кызыгаарлаан харыысалгалыг ниитилелдиң удуртукчулары-биле ужуражып, сайгарлыкчыларга сонуургаан айтырыгларын салып, тодаргай харыыларны алганнар.
Тыва үндезин культура тө­вүн­ге май 23-те «Тыва Рес­пуб­ликаның регионалдыг бараан демдээ республиканың көдээ ажыл-агыйын сайзырадырынга болгаш быжыглаарынга салдар чедирип болур бе?» деп темага "төгерик стол" болган. Ооң ажылынга ТР-ниң Экономика, Көдээ ажыл-агый болгаш аъш-чем яамыларының болгаш Садыг-үлетпүр палатазының тускай эртемниглери, эртемденнер, рес­публика солуннарының болгаш телевидениениң журналистери киришкен.
Май 24-те ТКУ-нуң Өөредил­ге-лабора­торлуг корпузунга «Бизнес-идеяны боттандырары» деп темага өөредилгелиг тренингини ТР-ниң Экономика яамызының, «ТР-ниң Бизнес-инкубатору» бюджеттиг албан чериниң, Тываның күрүне уни­верситединиң, ТР-ниң Сайгарлыкчы чорукту деткиир талазы-биле төвүнүң тускай эртемниг­лери чоруткан.
Чылдың эртип турар регион­нар аразының «Тыва-экспо» делгелге-ярмарказының идепкейлиг киржикчизи, бүдүрүлгениң айыыл чок чоруун хандырып, хереглекчилерниң эргелерин хажытпайн, шынарлыг продуктуларны бүдүрүп, ачы-дузаны чедирип турары дээш 2016 чылда Россияның Хереглекчилер эргелерин камгалаар хайгаарал албанының Хүндүлел бижиинге төлептиг болган, ТР-ниң Садыг-үлетпүр палатазының кежигүнү «Эдем» кондитер кылыглары» кызыгаарлаан харыысалгалыг ниитилелче ТКУ-нуң экономика факультединиң 3-кү курузунуң студентилери, Тываның сайгарлыкчы чорук болгаш экономика, эрге-хоойлу техникумнарының сургуулдары май 25-те экскур­сиялап чораан­нар. Ол дуга­йында солуннуң ээлчеглиг үндү­рүлгезинге чырыдары-биле эр­тенгиниң он шак чедип турда «Эдем» кондитер кылыглары» КХН-ге студентилер-биле кады чеде бердивис. Студентилерни Экономика яамызының төлээзи Шончалай Аясовна Саккак биле Садыг-үлетпүр палатазының ке­жи­­гүнү, «Макс-эксперт» кампа­ния­ның чиңгине директору Дор­жу Александрович Шүглүр үдеп чораан.
«Эдем» кондитер кылыг­ла­ры» КХН-ниң чиңгине дирек­торунуң бүдүрүлге талазы-биле оралакчызы, улуг технолог Татья­на Владимировна Асанкина келген аалчыларны чылыы-биле уткуп алгаш, бүдүрүлгениң цехтерин кезип, ажыл-ижи-биле таныштырды. Он ажыг чылдар бурун­гаар сайгарлыкчы ажыл­ды 4 кижи эгелээн турган болза, амгы үеде ында 60 кижи ажылдап турарын чугаалааш, бүдүрүлгениң тесто хоюдар дериг-херекселдер-биле ажылдап турар цегин бир дугаарында көргүстү. Далгандан кылыр продуктуларның шынары эки тестодан хамааржырын кол технолог онзалап демдегледи. Дараазында цехте амгы үениң автоматчыттынган ротациялыг суугуларын магадап көрдүвүс. Бо суугулар компьютер программазы-биле ажылдаар болгаш оларга кондитер кылыгларын хөйү-биле быжырар арганы берип турар. 
База бир демдеглексенчиг чүүл — бүдүрүлгениң кондитер цегиниң ажылын, ында амданныг чаагай торттарны, пироженоелерни кылып турарын студентилер-биле кады сонуургап көргенивис. Кондитер кылыгларынга амдан киир холуп турар кат-чимистер аймаа, белоктуг кремнер, шоколадтар кандыг-даа өске холуксаа чок, езулуг ол продуктулар боттары дээрзин бүзүреп көрдүвүс. Ол орта цехтиң мастерлери Надежда Юдина, Наталья Рязанцева, Юлия Потемкина торттарны кылып, крем-биле каастаарынга мастер-классты эрттирип, ажылынга кайы хире мергежээнин бичии када-ла сонуургадып көргүзе кааптылар. Кондитер кылыг­лары быжырар мергежилге ажылын эки билир, шалыпкын-тудунгур болурундан аңгыда, янзы-бүрү чуруктарны чуруп билири, чогаадыкчы чорук негеттинер дээрзин билип алдывыс. Цехтиң өске-даа ажылчыннары, чижээлээрге, Евгения Кинко, Максим Али­гуев база чүдүрүкчү ажылчын Роберт Доо­лай хүлээнген ажылынга кызымак, ак сеткилдиг ажылдап турарын Татьяна Викторовна мактап чугаалады.
Студентилер улуг технологтан сонуур­гаан айтырыгларын салып турдулар: «Бүдүрген продуктуларыңарны боттарыңар баштай амзап көөр-дүр силер бе?». «Ынчанмайн канчаар, ол дээр­ге бистиң ажылывыс­тың­ база бир негелдези ышка­жыл» — деп, Татья­на Викторов­на хүлүмзүрүп харыы­лады. «Бүдүрүп кылып алган продуктуларыңар үрелип баксырай бээр таварылга турган бе?» «Чок, кылган продуктуларывысты чаңгыс хүн иштинде шуптузун садып аппаар кылдыр өйлеп бүдүрүп турар бис. Ындыг-даа болза бо чылдан эгелеп кондитер кылыгларын соодукчуга кадагалап болур эргени берип турар сертификатты камгалап алган бис». «Хууда кижилерден чагыгларны хүлээп ап турар си­­лер бе?». «Ийе, хереглекчи бү­рүзүнге ки­чээн­­гейлиг болуп, чагыгларын саадатпайн кылып берип турар бис. Вафель саазыннар-биле парлаар станокту эрткен чылын садып алдывыс. Ынчангаш чагыкчының кү­зели-биле торттарны каастап бе­рип болур бис. Байырлалдар үезинде ча­гыг­лар  хөйү-биле кирип турар».  
Экскурсия соонда Тыва­ның күрүне уни­верситединиң экономика фа­культединиң 3-кү курузунуң студентизи Чечен-оол Дүпчүрге ужурашкаш, бодалдары-биле үлежирин дилээримге, ол мынчаар харыылады: «Эдем» кондитер кылыглары-биле өске бүдүрүлге черлерин ажып турар деп билир мен. Улустан дыңнаарга-ла, төрүттүнген хүн азы өске-даа байырлалдарда «Эдемниң» торту эки дээр, шагда-ла чагып кылдырып каан боор чорду. Бодум база торт садып, маңаа каш-даа катап келген мен. Бөгүн торттарны канчаар кылып турарын караам-биле көргеш, магадап-ла ханмас-тыр мен. Дыка-ла сайзыраңгай технология-биле ажылдап турар улус-тур. Езулуг эр хейлер-дир!».
Бо хүн Кызылдың Иван Ярыгин аттыг спорт комплекизинде регионнар аразының «Тыва-экспо – 2017. Час» деп 17-ги дел­­гелге-ярмарка ажыттынган. «Эдем» кондитер кылыглары» КХН-ниң коллективинге ярмаркага чедииш­кинниг киржирин хөй санныг номчукчуларывыстың мурнундан күзеп каалы.
Даш-оол МОНГУШ.
Авторнуң тырттырган чуруу.

Рубрика: 

Санал-онал немээри

CAPTCHA на основе изображений
Чурукта айыттынган демдектерни киириңер.