Тураскаал самбыра
Чадаана хоорайның 2 дугаар ортумак школазының баарында шөлчүгешке тускай шериг операциязынга мөчээн маадыр доозукчуларының аттарын мөңгежиткен митинг болуп эрткен. Школаның мурнуку шөлүнге маны даштан самбыраларны кылгаш, ак пөс-биле шып каан.
Школада чалыы армейжилерниң бөлүү маадырларның ада-иелери, өг-бүлелери, ажы-төлү, чоок кижилери болгаш Чадаананың 2 дугаар ортумак школазының башкылары, Чөөн-Хемчик кожуун, Чадаана хоорай чагыргаларының даргалары, өөредилге, культура эргелелдериниң, шериг комиссариадының ажылдакчылары долгандыр чыскаалып турупканын барымдаалап, чалыы армейжилер бөлүү шериг ёзу-биле Россияның болгаш Тываның күрүне туктарын чыскаалга эккелгеш, чаа ажыттынар самбыраның чанынга турупканнар. Россияның болгаш Тыва Республиканың ыдык ырлары чаңгыланган соонда, кожууннуң чагырга даргазы Айдыс Куулар митингини ажыдып, сактыышкынның минутазын чарлаан.
Маадыр дайынчылар Чиңгис Ондарның, Артыш Ооржактың, Херел Саттың ачалары Александр Дууй-оолович, Юрий Дугар-оолович, Мөңге Михайлович сөс ап, тураскаалдыг самбыраны ажытканы дээш, өөрүп четтиргенин илереткеннер.
Тываның улустуң артизи Мерген Хомушку Константин Симоновтуң “Мени мана!” деп шүлүүн аянныг номчаан. Дириг чечектер салыр мөгейиг-биле митинг доозулган.
Тиилелгениң салюду
Өвүр кожууннуң Геннадий Тумат аттыг көдээ культура одаанга школачылар аразынга «Тиилелгениң салюду» деп чогаадыкчы фестиваль болуп эрткен.
Мөөрейниң кол сорулгазы – аныяктар аразынга патриотчу кижизидилгени сагындырары база Ада-чурттуң Улуг дайынынга Тиилелгениң юбилейинче кичээнгейни угландырары, дайынның хоочуннарынга болгаш тылдың ишчилеринге хүндүткелди оттурары, салгалдарның уламчызын кадагалап арттырары, уран чүүл аргалары-биле Россияның маадырлыг төөгүзүн суртаалдаары.
Мөөрей бедик деңнелге болуп эрткен. Түңнелинде Хандагайты ортумак школазының өөреникчилери тиилелгени чаалап алган.
Айыыл чок чоруктуң дүрүмнерин сагындырган
Сүт-Хөл кожууннуң төвү Суг-Аксы сумузунга кожуун чагыргазының болгаш тус черниң арга-арыг ажыл-агыйының, өрт чериниң ажылдакчыларының киржилгези-биле өөредилге болуп эрткен.
Кожууннуң күүсекчи эрге-чагырга органнарының болгаш тус чер чагыргаларының арга-арыг өртүн өжүреринге болгаш ооң нептерээрин болдурбас талазы-биле оларның кады ажылдажылгазы 2026 чылдың өрт сезонун организастыг башкарарынга идигни бээр дээрзи билдингир.
Өрт айыылының сезону эгелээни-биле айыыл чок чоруктуң дүрүмнерин сагыырын кыйгырып, бокту, кургаг оътту өрттетпезин, суглуг саваларны белеткеп алырын сагындырган. Хажыдыышкын дээш улуг торгаалдар онаар. Өрт айыылы тургустунуп кээр болза, 101 азы 112 дугаарлыг телефоннарже долгаар деп чонга сагындырган.
Өкпе аарыынга удур
Бүгү-делегейниң туберкулёзка удур хүнүнге тураскаадып, бир айның акциязын Сүт-Хөл кожуунга чарлаан. Кожуун эмнелгезиниң ажылдакчылары аарыгны эртежик илередиринче, халдавырның айыылын эвээжедиринче, ук аарыгга хамаарыштыр чоннуң билиин бедидер талазынче ажылдарны күштелдирген.
Төп эмнелгениң лаборантызы Д.Б. Чылбак база дерматовенеролог сестра А.А. Монгуш Сүт-Хөл кожуун эмнелгезинге, кожуун чагыргазынга, Өг-бүлеге болгаш уругларга социал дуза төвүнге, төп ном саңынга, кожуун болгаш өөредилге албан черлеринге «Өкпе кадыкшылының хүнү» деп хемчеглерни эрттирген. "Ажык эжиктер" хүннери флюорография диспансеринде субботада эртип турар. Туберкулёзка удур профилактика талазы-биле лекцияларны номчаан.
Ак ромашка
Барыын-Хемчик кожууннуң төвү Кызыл-Мажалыкта Арат шөлүнге, Бүгү-делегейниң туберкулёзка удур база Элээр чорук хүннеринге тураскааткан хемчегни Барыын-Хемчик кожууннуң төп эмнелгези организастаан.
Халас эмчи шинчилгезин чон идепкейлии-биле эртип, хан базыышкынын хемчээткеш, анкета долдургаш, организминде холестеринин, чигирин хынатканнар. Эң-не солун чүүл – ханында араганың бар-чогун база хынатканнар.
Аңгы-аңгы-даа бол, чаңгыс демниг бис
Эрзин кожууннуң Качык сумузунга Россияның чоннарының чаңгыс деминиң чылын база республикада Чогаадыкчы күш-ажылдың болгаш өг-бүлениң үнелиг чүүлдериниң чылын демдеглеп, «Аңгы-аңгы-даа бол, чаңгыс демниг бис» кудумчу оюн-тоглаазы болуп эрткен.
Оюн-тоглаа сумунуң чурттакчыларынга болгаш келген аалчыларынга ёзулуг-ла солун болуушкун болган.
Кыргыс Шондан кудумчузунуң чурттакчыларының бараалгаткан хөглүг оюн-тоглаазы хемчегни каастаан. Олар янзы-бүрү салым-чаяанын көргүскен: сактыышкыннарны оттурар, чүректен үнген улустуң аялгаларындан эгелээш, оттуг-көстүг танцы-самга чедир бар болган. Амгы үениң уран чүүлүн база олар утпааннар.
Качыктың чурттакчылары бо болуушкунну четтикпейн манап турганнар. Концерт чүгле хөглээшкин эвес, а чурттакчы чоннуң аразында харылзааны быжыглаарынга, арга-дуржулгазын үлежиринге ажыктыг болган.
/ Айдың ОНДАР белеткээн.
Чуруктарны болгаш медээлерни кожуун чагыргаларының социал четкиде арыннарындан алган.
“Шын” №12 2026 чылдың апрель 2