Тыва Республиканың Көдээ ажыл-агый яамызының сөөлгү медээлери-биле алырга, 2025–2026 чылдың кыжында малдың кыштаглаашкыны хүр. Ооң кандыг эртип турары яамының доктаамал кичээнгейинде.
Малчыннарның 3 423 кыштаанче орукту аштап турар, аңаа 97 машина-техниканы хаара туткан. Харның кылыны республиканың девискээринде ортумаа-биле 28 см. Ынчангаш кыштагларже оруктар ашталгазында улуг бергедээшкиннер чок.
Кыштагларда малга сигенниң курлавыры четчир. Эрткен 2025 чылда амгы кыштаглаашкынга удур белеткеп алган 223,9 муң тонна сиген аймаандан 112 муң тонна сиген бо хүннерде кыштагларда бар. Бо кыштың агаар-бойдузунуң байдалы дыка берге эвес, хар чуга болгаш, малды кыжын одарладып кадарар арга бар болганындан курлавырлаан сигенниң 50 хуузу мал чеминге чарыгдаттынган. Ооң арткан чартык кезии март–апрель айларда малга бээринге четчир деп малчыннар болгаш специалистер санап турар. Кыштаглаашкын үезинде берге байдалдарга чарыгдаары-биле баш бурунгаар белеткеттинген мал чеминиң муниципалдыг курлавыры бүдүн-бүрүн хевээр – ниитизи-биле 735 тонна.
Малчын кыштагларның 77 хуузу азы 2 651 кыштагда кудуктар азы аалдар чоогунда кыжын доңмас кара-суглар бар. Ынчангаш малды суггарарынга улуг бергедээшкиннер чок. Чоогунда суглар чок, боттарында кудуктар чок 772 кыштагга сугну доскаарларлыг машиналар-биле сөөртүп чедирип турар. Аңаа доскаарлыг 33 автомашина болгаш өске-даа техника аймаан ажыглап турар.
Кышкы үеде бөрүлер-биле демиселди доктаамал чорудуп келген. 2026 чылдың январь 1-ден февраль 20-ге чедир аңчы бригадалар 69 бөрүнү чок кылган. Бөрүлерни аглаарынга коптерлерни болгаш тепловизорларны ажыглааны бөрүлерни аглаарын дээштиг болдурган. Ынчалза-даа бо кыжын 119 бода малды, 475 шээр малды, 268 кулунну бөрүлер тудуп чиген. Ооң бир чылдагааны – малчыннар мал-маганны туда кадарбайн, сула одарладып турары. Эң ылаңгыя кадарчы чок одарлап чораан хой-өшкү, кулуннар бөрүлерниң белен чижи болган.
Часкы үеде сырыңгы болгаш өске-даа аарыглардан малды эмнээри-биле 3 115 муң рубльдиң мал эмин баш удур курлавырлаан.
ТР-ниң Көдээ ажыл-агый яамызының медээлеринден.
“Шын” №7 2026 чылдың февраль 26