Аныяк шүлүкчү Оттук-оол Казырыкпай Мөңгүн-Тайга кожууннуң Мугур-Аксы школазының доозукчузу. Школачы чылдарында-ла шүлүк бижииринге хандыкшаан. Кызылдың күрүнениң педагогика институдунуң филология факультединге өөредилге үезинде аныяк чогаалчыларның “Дамырак” чечен чогаал каттыжыышкынның чыыштарынга барып, чогаалдар сайгарылгаларынга бодунуң шүлүктерин киирип, шүлүкчү сеткил-хөөнү чазылган.
Өрээлимде
Өөрүм удаан, а мен одуг.
Башта бодал
Пашта мүн дег
хайнып кээрге,
Чүрек сергээр
Чүглеттинген шүлүк бижээш,
Эртенинде
Эжим эрге номчуп бердим.
Хөөремиккей,
Хөглүг-баштак демги эжим
Ажыр адып,
Аажок-ла алгады де:
“Дыңнап көргер,
Дыка солун чүве болган!
Шак бо дүне Оттук-оолдан
“Шаралыг чаш”
Чап-чаа шүлүк төрүттүнген!
Хинин кестим!
Хире шаанче буян кылдым.
Ам-на харын
Алгаттырар
дивээн мен бе?!”.
Авторнуң баштайгы “Эндег” деп шүлүү “Тываның аныяктары” солунга 1980 чылда парлаттынган. Ооң соонда Оттук-оол Казырыкпайның шүлүктери “Тываның аныяктары”, “Шын” солуннарга, “Улуг-Хем” чечен чогаал сеткүүлүнге удаа-дараа үнүп турган. Ооң шүлүктериниң ылгалдыг талазы кижилерниң сагыш-сеткилинде, овур-хевиринде, агаар-бойдуста онзагай чүүлдерни эскерип, шүлүктериниң одуругларга чеченчиди илередип шыдаары.
Оттук-оол Оюлулууевич 1965 чылдың июнь 19-та Мугур-Аксы суурга төрүттүнген. Салым-чаяанныг шүлүкчүнүң чогаадыкчы оруу 1987 чылда озал-ондакка үзүлген. Ооң чогааткан шүлүктери тыва поэзияның делегейинде чырыткыланып чоруур.
АВАМГА ЧАГАА
Паштан эскен
Сүттүг шайга ынааң кончуг.
Баштай бижээн,
Чүрээм сөңү – одуругну
Хүндүткелдиг Тыва чем дег
Хүлээп ап көр.
Баштай чагган,
Баспаан хар дег саазында бо
Бижип алган
Бирги чагаам сени өөртүп,
Аяк шайны
Аартааның дег күжүң киирзин!
Хүннээректээн
Төрээн Тывам адын сыкпайн,
Хүлээлгемни
Төлеп шынчы эрттирип кааш,
Черимге мен
Чеде бээр мен, уткуп аар сен.
Сеңээ, авай,
Сеткип күзээн
чагыым бо-дур:
Камнанып чор,
Хайлыг бачыт чагдавазын!
Төрээн чуртту
Төлүң шынчы камгалаар мен!
1985ч.
ЧАЛЫМНАР
Сүвүрлерлиг шораан бедии чалымнар
Сүртенчиг-ле, коргунчуг-ла көзүлдү.
Куш безин арай деп-ле ужуп четти,
Куу булут бизеңнерге үзүп эртти.
Көшкелерлиг, хорумнарлыг чалымнар
Көөргеттинип, туразында көстү-дүр.
Шугланыпкан хөртүк хары меңгиленген,
Шуралгактыг шапкын хемнер оон баткан.
Туман-булут өрү-куду көжүп, шуушкан
Турум бедик чалымнарның баштарынга
Алгым ырап, чаңгыланып тарай берди,
Аңаа турган телер хоюп ыңай болду.
“Шын” №23 2026 чылдың июнь 18
"Шын" солуннуң МАХ-каналынга каттыжыңар: max.ru/join/egenQ...