Июнь 1 — Уруглар камгалалының хүнүнде Кызылдың Перинаталдыг төвүнүң төөгүзүнде туруп көрбээн болуушкун – ийистээн 4 аваны хары угда божудулга бажыңындан үндүр бижээн. Бо ховар болуушкунга тураскааткан байырлыг хемчегге ТР-ниң кадык камгалалының оралакчы сайыды Марианна Куулар, ТР-ниң орук-транспорт сайыдының оралакчызы Денис Хангай, ТР-ниң күш-ажыл болгаш социал политика сайыдының оралакчызы Сылдыс Ондар, ТР-ниң Юстиция яамызының ХБАБ органының мурнундан Аялга Ондар болгаш ТР-ниң Күрүне автоинспекциязының болгаш Социал фондунуң төлээлери чаа төрүттүнген чаштарга, оларның авыралдыг аваларынга быжыг кадыкшылды күзеп, байыр чедиргеннер.
“Уруглар камгалалының хүнүнде бистиң Перинаталдыг төптүң төөгүзүнде туруп көрбээн болуушкун — улуг байырлал болуп турар. Чүге дээрге чаңгыс хүнде хары угда 4 ийисти — 4 оол, 4 кыс өпеяаларны үндүрүп турар бис. Ийистер кайы-даа үеде төрүттүнүп турган, ынчалза-даа шак мынчаар хүннери дүгжү бээр таварылга туруп көрбээн. Бо ийистерден аңгыда, ам-даа 2 ийистеривис бар. Оларның кили чедир өспээн болганындан үндүрер үези келбээн. Перинаталдыг төпке бир хүнде ортумаа-биле 13 чедир чаштар төрүттүнүп турар, чамдыкта 20-даа чеде бээр. Бо ийистерниң ачаларынга, кырган-авалары, кырган-ачаларынга, төрелдеринге улуг белек болзун дээш, өпеяаларның аваларын баш бурунгаар белеткээш, чаштарның чараш байырлалында эмчиден үндүр бижиир деп шиитпирлээн. Шуптузунуң кадыы эки, өпеяаларга ам-даа эки доругуп өзерин күзедивис!” – деп, ТР-ниң Перинаталдыг төвүнде неонатолог эмчи Любовь Хомушку чугаалаан.
Ол хүн эмчиден үнүп турган база бир аас-кежиктиг ава – Кызылдың политехниктиг техникумунуң 2-ги курузунуң сургуулу 17 харлыг Элегес-Аксы чурттуг Онзагай Ондар. Ооң баштайгы төрүттүнген уруглары ийис кыстар болган.
“Ийистер деп дыңнапкаш, дыка өөрээн бис. Уругларывыс бирээзи 2 килограм 400 грамм, бирээзи 1 кг 600 грамм төрүттүнген. Оларның ачазы Ай-Хаан Ойдуп база студент. Ол боду Өвүрнүң Хандагайтыдан. Уругларывыстың аттарын кады дугурушкаш, Айлуна, Ай-Чырыы деп шилээн бис. Ачазының адының баштайгы үжүүнге дүүштүр ынчаар адап алдывыс. Уруглар камгалалының хүнүнде мындыг онзагай байдалда үнүп турарывыска өөрүп тур бис” — деп, ийис кыстарның авазы чугаалады.
База бир ийистерниң аас-кежиктиг ада-иези – Шончалай, Аян Успуннар. Оларның ийис оолдары ачазының төрүттүнген хүнүнде белек болуп төрүттүнүп келген.
“Бис оолдуг, кыстыг бис. Бо ийистеривис-биле ам дөрт ажы-төлдүг апарганывыс бо. Эгезинде УЗИ-ге ийистер-дир деп эмчи чугаалаарга, дыка өөрээн бис. Оолдарым ачазының угунда ийистеп турган улус бар. Мындыг аас-кежик биске база таварышканынга канчаар-даа аажок өөрүп тур бис. Бирээзи – 2 кил 500 ажыг грамм, өскези 2 кил 600 ажыг грамм төрүттүнген оолдарывыстың кадыы дээш дүн-хүн чок сагыш салып, хайгаарап турган Перинаталдыг төптүң бүгү эмчилеринге, эмчи сестраларынга шуптузунга сеткиливис ханызындан четтиргенивисти өг-бүлевис мурнундан илередип тур бис. Уруглар камгалалының хүнүнде биске, аваларга, шак мындыг суй белектерлиг, эки күзээшкиннерлиг байыр чедирген бүгү даргаларга өөрүп четтирдивис. Оолдарывысты Түмен, Түметей деп адап алдывыс.
Эң-не эргим болган чүүл– оолдарым ачазының 30 харлаан юбилейлиг хүнүнде белек кылдыр төрүттүнген. Ам чылдың-на бо үш адашкы чаңгыс хүн төрүттүнген хүнүн демдеглээр апаар-дыр” – деп, ийис оолдарның авазы Шончалай Захаровна уттундурбас болуушкун болган аас-кежиктиг хүнге өөрүп чугаалады.
Ол ышкаш ийис кыстар Саглай, Саглаштың ада-иези Сюзанна, Айдыс Тадарларга, ийис оолдарның авазы Алдынай Самдан-оолга ол хүн ийи дакпыр өөрүшкүлүг уттундурбас хүн болган дээрзи билдингир.
Күрүне автоинспекциязының онза даалгалар талазы-биле инспектору Вадим Салчак ол хүн эмчиден үнүп турган ийистерге автокресло, автолюлькаларны тывыскан.
“Бо онзагай болуушкун — ийистерлиг дөрт өг-бүлени билип кааш, Күрүне автоинспекциязы, ооң иштинде шупту кожууннарда бөлүктер кончуг дүрген Күрүне автоинспекциязының тургустунганындан бээр 90 чыл оюнга тураскаадып ачы-дуза акциязын чарлааш, бичии чаштарга автолюлькалар, автокреслоларны саткаш, белекке берип турарывыс бо. Канчап-даа кээрге, орук инспекторлары кымдан артык чаш пассажирлеривистиң кадыкшылы, амы-тыны дээш сагыш човап чоруур болгай. Ынчангаш шупту чаштарга, аваларга быжыг кадыкшылды, айыыл чок чорукту күзээр-дир бис” – деп, инспектор чугаалаан.
Бо 4 ийис божаан авалардан аңгыда, ол хүн бир дугаар чиигээн Чаяна Ховалыг биле Чайзат Седип-оолду база эмчиден үндүр бижээн. Оларның өпеяаларынга ТР-ниң Күш-ажыл болгаш социал политика яамызының мурнундан оруннарны, Социал фондунуң мурнундан чаа төрүттүнген уругнуң өнчүзү болур белектерни болгаш ТР-ниң Юстиция яамызының ХБАБ органының мурнундан төрүттүнген дугайында херечилелдерни байырлыг байдалга тывыскан.
К. МОНГУШ.
Чуруктар авторнуу болгаш “Аэропорт Кызыл” ФКП-ниң, Перинаталдыг төптүң социал четкиде арыннарындан алган.
“Шын” №21 2026 чылдың июнь 4
"Шын" солуннуң МАХ-каналынга каттыжыңар: max.ru/join/egenQ...