Мөге Калчаа-Сарыг ядыы-түремик хирезинде, оор херээнге кажан-даа киришпейн чораан. Ынчалза-даа ооң амыдыралынга мындыг таварылга болган.
Калчаа-Сарыгның кара өө хемниң мурнуу талазынга, бай кожазының ак өө хемниң соңгу талазынга чурттап турган. Бай кожазы Калчаа-Сарыгны ядыы дээш дорамчылап, базымчалаар турган.
Бир катап, күскээр апарганда, бай кижи кончуг шыырак эмдик шүрлең аътты улуска мунуп өөреттирер дээш тудуп чуларлааш, киженнеп, баглаажынга хондур тургузуп кааш удуй берген.
Эртенинде туруп келгеш көөрге, дүне хар чаапкан болган. Баглаашка баглап каан черлик аъды чок бооп-тур. Бир кижиниң изи бар болган. Аът изи-даа чок. Калчаа-Сарыгның бай кожазы кижи изин истээш чорупкан. Истеп-истеп кээрге, Калчаа-Сарыгның өөнге дорт келген болган. Чедип келирге, Калчаа-Сарыгның баглаажында эмдик аъды бо турар болган.
Бай чедип келгеш:
– Чаа, дуңмам Калчаа-Сарыг, моон соңгаар эп-найыралдыг чурттап чоруулу – деп, кончуттунуп, ажынган-даа чүве чок, чугаалап-тыр эвеспе.
Эмдик аътты Калчаа-Сарыгның канчаар чүктеп эккелгенин улус магадааннар.
/ Төөгүнү болгаш чурукту М.С. Балган, С.Б. Олчат-оолдуң чыып тургусканы “Тыва улустуң төөгү чугаалары” деп номундан алган.
“Шын” №25 2026 чылдың июль 2
"Шын" солуннуң МАХ-каналынга каттыжыңар: max.ru/join/egenQ...