1925 чылдың август 31-де үнүп эгелээн

АРГЫЖАРЫНЫҢ БЕРГЕЗИН

Мен ийиги бөлүктүң инвалиди, 78 харлыг кырган мен. Буттарым чүстери арт­розтуг болганы-биле даян­гыыштыг кылаштаар, шимчээшкиним кызыгаар­латтынганындан ырак чер­ге кылаштап шыдавас апарган мен.
Каш чылдар бурунгаар кырганнарга болгаш инвалидтерге хамаарыштыр чиигелделерни көргүзүп, хөй-ниитиниң автотранспортунга халас чоруур билеттерни социал хандырылга черлери берип турду. Ооң соон­да билет бээрин соксаткаш, ак­шазын-даа берип турганын сактыр-дыр мен.
Амгы үеде Кызылдың АТБ автобустары суурларже чедер хамаанчок, кожууннар төп­теринче-даа халывастаан. Хууда автотранспорттуг кижилер шуут амырап калган. Суурдан кожуун төвү кирип, чорук-херек кылып алыр дээн кижилер чыглып алгаш, баар-кээр өртээн төлээш, чиик машинаны долдур олуруптарлар.
Мээң чурттап турар бажыңым Тээли суурнуң төвүнден ыракта турар. Ол аразынга баарда-кээр­де, 7 километрни эртер кижи-дир мен. Эртен 8 шакта үнгеш, дүъш эртип турда элейтип чанып кээр-дир мен. Чаным-биле «чиик каралыг» аныяк оолдар, кыстар кижи бастырып калгы дег халдып эртип-ле турар. Оларга орук чайлаар дээш, орук кыдыының улуг харынче кылаштай бергеш, кээп дүшкеш, туруп чадай-даа бээр-дир мен. Тээли суур Хемчик, Найы­рал суурлар-биле катчы берген болгаш, узуну 3-4 км чедип турар. Бо аразынга эмчиже хүннүң-не кылаштаар кижи-дир мен.
Хүнүн манаан, хүүрээн даян­ган кырган кижи мен-даа канчаар, Ээр-Хавак фермазындан өөренип кээп турар чаш ажы-төл-ле кончуг-дур. “Школа-биле ол аразы барык 5 км черни чадаг кылаштажып турарлар. Кичээл соонда кежээ орайтай бергенде, 7 шак чедип турда, чанып кээрлер-дир” — деп, аныяк ава Алена Салчак улуг дүвүрел-биле чугаалап турар. “Ээр-Хавак фермазындан өөренип турар уруглар аразында эге класстар өөреникчилери база бар. Улуг хар чагган соон­да, школа-биле ферма аразынга чадаг кылаштажып турар уругларның түрегделиниң дуга­йында суму чагыргазынга, кожуун чагыргазының өөредилге эргелелинге, депутаттарга-даа чугаалап шаг болган мен. Дузалавас боор чорду” – деп, Алена муңгарап чугаалаарга, кижи шуут кайгап каар.
Мурнунда чылдарда Ээр-Хавак фермазы-биле школа аразынга “Газель” халып турган. Ону кожуун чагыргазының өөредилге эргелелиниң эрги турган удуртукчузу өскээр ажыг­лап тургаш, үреп каапкан деп дыңнаан мен. Мээң саналым мындыг: Ээр-Хавак – Найырал – Тээли – Хемчик аразынга пассажирлер аргыштырылгазын организастап болур арга бар. Үргүлчү халып турар эвес, эртен-кежээ өөреникчилер чедирип каар ол-ла-дыр. Чорук-херектиг пассажирлер-даа төлеп олуруп-ла тургайлар. Мынчаар бир хемчээн албас болза, черле берге-ле-дир ажы-төлүм. Кырып деп чүвениң кыпсынчыын, аргыжарының бергезин.
Ким-оол САРЫГ-ДОНГАК,
хоочун башкы.

Санал-онал немээри

Image CAPTCHA
Enter the characters shown in the image.