1925 чылдың август 31-де үнүп эгелээн

ДЕТКИМЧЕНИ АЛЫР

Республиканың 2019 чыл­да бюджединиң кам­галалының дугайында пар­­лалга конференциязын Тываның Баштыңы Шолбан Кара-оол октябрь 22-де эрттирген. 
Тываның бюджедин камга­лаа­ры дээрге документилерни шын тургускаш, төп эрге-чагыргаже өй-шаанда чоруткаш, манап олурары эвес, а федералдыг деңнелдерге бүгү талалыг деткимчени чедип алыр дээш, ажылдаары деп Шолбан Кара-оол парлалга конференциязының эгезинде-ле онзалап демдеглээш, кандыг ажылды Тываның Баштыңы болгаш Чазаа чорудуп турарын журналистерге чугаалап берген.
Республика бо чылын 17 федералдыг программаларга киржир, 7,8 миллиард рубль түңнүг акшаландырыышкынны российжи бюджеттен алыр дээш, ажыл чоруп турар. Бо акша-хөреңгиден 2,2 миллиард рубльди алырын дугуржулгаларның түңнелинде документилер-биле бадыткаттынган. Федералдыг бюджетче киирген чагыгларны, оларның акшаландырыышкынын камгалаар талазы-биле ажыл уламчылавышаан.
Тываже федералдыг бюджеттен, аргалыг-ла болза, хөй-ле акша-хөреңгини хаара тудар дээш, бар-ла аргаларны ажыг­лаар бис, ол дээрге “Чаңгыс демниг Россия” политиктиг партиядан эгелээш амы-хууда таныш-көрүш чорукка чедир деп Шолбан Кара-оол чугаалаан. Чижээ­лээрге, респуб­лика эмнелгезиниң терапевт салбырының тудуунга акшаландырыышкынны “Чаңгыс демниг Россияның” деткимчезиниң ачызында камгалап ап шыдаан. 
Амы-хууда эп-найыралдыг харылзаалар база дузалыг бооп турар. Айыыл чок чоруктуң федералдыг албанының директору Александр Бортников-биле Тываның Баштыңы боду чоокта чаа ужурашкаш, Кызылдың аэропортунуң чурттар аразының секторунуң, “Хандагайты” каайлы пунктузунуң айтырыгларының дугайында чугааны кылгаш, бюджетке киирген чамдык чагыгларга хамаарыштыр ооң деткимчезин алган. 
Россияның эртем болгаш дээди өөредилге сайыды Михаил Котюков-биле ужурашкаш, Тываның көдээ ажыл-агый эртем-шинчилел институдун долу хемчээлдиг шинчилелдер чорудар эртем төвү кылдыр эде тургузарының айтырыын болгаш ооң акшаландырыышкынын Шолбан Кара-оол чугаалашкан. 
Тываның бюджединче ак­ша-хөреңгини хаара тудуп бо­лу­рунуң аргаларын чугаалап тура, экономиктиг күш-күчүлүг Красноярск крайга даянып, Тываның кызы­гаар чоогунуң ажылдарынга акшаландырыышкынны “Енисей Сибири” деп регионнар аразының төлевилели таварыштыр ап болурун ол демдеглээн. 
Күрүнениң акша-хөреңгизин регионнарга федералдыг болгаш тус чер бюджединден демнежип акшаландырарының негелделеринге дүүштүр хаара тудуп турар. Боттарывыстың үлүүвүстү киирип турар чагыгларывыстың акшаландырыышкынынга кө­вүдедир-ле болзувусса, феде­ралдыг бюджеттен улам хөй акшаландырыышкынны алыр бис, ынчангаш респуб­лика бодунуң орулгаларын көвүдедири эргежок чугула деп, Тываның Баштыңы чугаалаан.
Мурнуку чылдарда федералдыг деңнелге камгалап алдынган акша-хөреңгини Тываже шилчидип берип турганының болгаш ону ажыглаанының чамдык нарын айтырыгларынга база Шолбан Кара-оол каксы доктааган. Камгалаттынган акша-хөреңгини саң-хөөнүң федералдыг органнары чыл санында орайтады шилчидип турган чылдагааны-биле рес­публика хоойлу-дүрүмде док­тааттынган хуусааларда ол акша-хөреңгини шиңгээдип четтикпейн турган таварылгалар бар. Ынчангаш федералдыг деңнелге камгалаттынган акша-хөреңгини өй-шаанда регионче шилчидип бээриниң айтырыын федералдыг эрге-чагырганың үстүкү органнарынга шыңгыызы-биле көдүрер деп турарын Тываның Баштыңы журналистерге дыңнаткан. 
Парлалга конференциязынга олурушкан удуртукчулар Органа Натсак, Александр Брокерт, Елена Каратаева, Татьяна Санчаа, Шолбан Хопуя олар боттарының албан-хүлээлгезиниң аайы-биле республиканың бюджедин федералдыг деңнелге камгалаар талазы-биле кылып чорудуп турар ажылының дугайында журналистерге дыңнадып чугаалааш, оларның айтырыгларынга харыылаан.
Шаңгыр-оол Моңгуш,
“Шынның” корр.

Рубрика: 

Санал-онал немээри

Image CAPTCHA
Enter the characters shown in the image.