1925 чылдың август 31-де үнүп эгелээн

КАА-ХЕМЧИЛЕРНИҢ ЧАЛААНЫ-БИЛЕ

Тыва Чазактың Даргазы Шолбан Кара-оолдуң 2017 чылдың декабрь 20-де ат сал­ганы 126 дугаарлыг тус­кай даалгалар даңзызында кожууннарның төп библиотекаларынга чогаалчылар-биле ужуражылгаларны, «төгерик столдарны» эрттирер дугайында хемчеглерни боттандырары-биле, Каа-Хем кожууннуң биб­лиотека системазының ажылдакчылары Тываның чогаалчылар эвилелиниң баштаар­ чериниң кежигүннерин чалап, ужуражылгаларны эрттирген.
Дугуржулга езугаар ук кожуун­га Чогаалчылар эвилелиниң баштаар чериниң даргазы Чылгычы Ондар биле эвилелдиң баштаар чериниң кежигүнү Александр Ондар четкеннер. Ужуражылгалар кожууннуң ийи улуг суурларынга болган. 
Бүрен-Бай-Хаак суурнуң үлегер­лиг көдээ библиотеказынга суур школазының башкылары болгаш улуг класс өөре­никчилери, биб­лиотеканың ажылдакчылары, кожа­зы Ильин­каның өөреникчилери, башкылары база библиотека ажылдакчылары чыылган. А Сарыг-Сеп суурнуң Культу­ра бажыңынга дугаары 2 шко­ла­ның өөреникчилери, бот-өөредилгелиг кежээки школаның сургуулдары, Тываның агротех­но­логия техникумунуң студен­ти­лери, школаларның дыл баш­кы­лары, Бүрен-Аксы суурнуң биб­лиотеказының эргелекчизи, төп библиотеканың болгаш культура төвүнүң ажылдакчылары чыылган.
Кайы-даа библиотеканың дерилгези эки, орус, даштыкы болгаш тыва чогаалчыларның номнарын аңгылай салган. Бичии болгаш элээди уруг­ларга ном-дептерлер, сеткүүлдер ажыглаарынга эптиг кылдыр аңгы делгеттинген. Бүрен-Бай-Хаактың үлегерлиг көдээ библиотеказының өрээлдери хөй янзы чечектер-биле бүр­геттингени чайгы сад-биле дө­мей онза. Аңгы булуңда респуб­ликада билдингир политик, хөй-ниитичи, чогаалчы, драматург Чылгычы Чимит-Доржуевич Ондарның номнарын делгээн.
Шылгараңгай күрүне ажылдакчызы, Тываның улустуң чо­гаал­чызы, бир дугаар тыва роман «Араттың сөзүнүң» автору Салчак Токаның чаңгыс чер-чурттуглары-биле ужуражылгалар солун болган. Чылгычы Ондар биле Александр Ондар Чогаалчылар эвилелиниң ажыл-чорудулгазының болгаш сорулгаларының дугайында кыс­ка медээни берип, боттарының чогаадыкчы ажыл-ижи-биле чыылганнарны таныштырган. Ужуражылганың бир кол угланыышкыны – аныяк-өскенниң мурнунга кижизидилге-патриот­чу ажыл. Келген аалчылар аныяк салгалга ном-дептерниң кижиниң угаан-медерелиниң, мөзү-бүдүжүнүң сайзыралынга ужур-дузаның, араганың, наркотиктиг бүдүмелдерниң болгаш таакпының хоразын, кадык амыдырал дээш бодун канчаар алдынып, чүүже кол сагышты салырын, дээди өөредилге черлеринче кирерде, канчаар белеткенирин тайылбырлап, суртаалдааннар.
Чыылганнарның мурнундан аалчыларга салган айтырыглар арбын болган. Ылаңгыя Чылгычы Ондарның допчу намдары, чамдык чогаалдарының тыптып келген төөгүзү, драматургия чогаалында чедиишкиннери болгаш онзагай талалары аныяк-өскенни сонуургаткан. Ужуражылга үезинде чогаалчылар боттарының шүлүктерин база дыңнакчыларга номчаан. Ынчангаш чоруттунган ажылдың түңнели кылдыр Сарыг-Сеп бол­гаш Бүрен-Бай-Хаак суур­ларның библиотекаларынга боттарының сөөлгү чылдарда үндүргүлээн номнарын белекке бергеннер.
Чыылган чонга кожууннуң культура эргелелиниң ажылдакчылары, школаларның өөреникчилери тыва чогаал­чыларның шүлүктерин күүседип, ырларын бараалгатканнар. 
Каа-Хем кожуун чурттуг чо­гаал­чылар хөй. Бо чылын бил­дингир шүлүкчү, чогаалчы, очулдурукчу, тыва литературада көскү исти арттырып каан чаңгыс чер-чурттуу Салчак Тамбаның 100 харлаан юбилейин кандыг байдалга эрттирериниң дугайында чугаа база болган. Залда аскан улуг экранга Чылгычы Ондарның чогаадыкчы ажыл-ижиниң база 2017 чылда чогаалчы Болат Бүрүнааевич Маадының 75 харлаа­нында Чо­гаалчылар эвилелиниң кежи­гүннериниң киржилгези-биле эрттирген байырлыг кежээниң дуга­йында солун слайдыларны көргүскен. 
Чурттакчы чон-биле ужуражылгаларны кожууннуң төп библиоте­ка килдизи, чагырга чериниң культура эргелели эки белеткеп, органи­зас­таанын чогаалчылар дем­деглээш,­ четтиргенин илереткеннер. А чо­гаалчыларның мурнунга сөөлгү үеде ты­ва номнарның барык-ла үнмес­тээнин, ооң чылдагааны-биле библиотекаларның ном фон­дузунуң чединместээнин, бо айтырыгже улуг кичээнгейден салырын келген специалистер айтып, дилээн. Мындыг ужуражылгаларны ам-даа эрттирерин чыылганнар күзээн.
Солун хүннүң түңнелинде Чылгычы Ондар биле Александр Ондар Каа-Хем кожууннуң чагырга даргазы Шолбан Сувакбут-биле ажылчын ужуражылганы кылып, моон соңгаар кады ажылдажылгаларны дугурушканнар. 
Александр ОНДАР, 
ужуражылганың 
киржикчизи.

Рубрика: 

Санал-онал немээри

CAPTCHA на основе изображений
Чурукта айыттынган демдектерни киириңер.