Кадык болуру – чуртталганың аас-кежии

Бай-Тайга кожууннуң 80 чыл ою-биле

Кижиниң бодалы болгаш чүректе сагыш-сеткили кадык-ла чо­руур болза, амыдырал-чуртталга кезээде аас-кежиктиг болур”– деп, Бай-Тайганың эмнелге ам­булаториязының улуг терапевт эмчизи  Любовь Бараатовна чаңгыс черде ажылдап турар эш-өөрүнге бо-ла чугаалап олурар. Ол 1991 чылда Красноярскиниң эмчи университедин дооскан. Баштайгы ажыл-ишчи базымнарын Таңды кожууннуң төвү Бай-Хаактың төп эмнелгезинге туберкулез салбырынга эгелээн.

Ооң ажыл-ижинге кызымаан, эмчи эртемин шын, билдилиг ажыглап билирин кожуун баштаар чери деткимчени берип, бажың-биле хандырган. “Бо ак халаттыг эмчи уругну Любовь Делег-оол дээр, ону көөрге-ле, аарыг-­аржык кижилерниң бажыңнарын кезип, оларның амыдырал-чуртталгазын хынамчалыг көрүп, кандыг эмнерни ажыглаарын сүмелеп, үргүлчү агаарлап, күш-культура-биле эът-ханын, кадыкшылын экижидерин сүмелеп бээр” – деп, чон чугаалажып турар апарган. “Таңды-Уула” солуннуң редактору турган Любовь Бараатовнаны айтырып чеде бээрге, өскен-төрээн Бай-Тайгазынче чоруй барган болган. Төрээн чери эң-не эргим деп чүве ол-дур ийин. Любовь Делег-оол  бодунуң билиин үргүлчү бедидип, Москва, Новосибирск, Красноярск хоорайларга чедип турган. Тээлиге баштай ажылдап чеде бээрге, Бай-Тайга кожууннуң кол эмчизи Дугар-оол  Хертек, дээди эртемниг эмчилер чедишпес дээш эмнелге амбулаториязынга  ажылдаары-биле чорудупкан. Ол улуг терапевт эмчи болуп, амбулаторияның эргелекчизинге ажылдап эгелээн. База кожууннуң чагырга даргаларынга, кол эмчи Дугар-оол Хертекке  чедип тургаш, бир эмчи автомашинаны ап, база амбулаторияга аптеканы ажыдып эгелээн.

Любовь Бараатовна ажыл-ижинге ак-сеткилдиг, кызымак, негелделиг, туруштуу дээш РФ-тиң Хүндүлел бижиин болгаш Бай-Тайга кожууннуң хөй шаңналдарының эдилекчизи болуп чоруур. Терапевт эмчи чугула дээрзин, ылаңгыя көдээ суурга херегин чон билир. Ол бодунуң албан-хүлээлгезин ак сеткилдиг күүседип турган. Эмнелгениң мате­риал-техниктиг баазазы элээн экижип кел­зе-даа, эвээш­ санныг өрээлдерлиг эмчи пункту­зу таарымчалыг байдалды тургуспайн турары-биле, халдавырлыг аарыглар эмнээр чаа салбырны немей кыл­ыры негеттинип  турар. Ук салбырга оруннар салып, бо­жуур иелер болгаш би­чии уруглар эмнээр база озал-ондакка таварышканнарны чогуур үезинде эмчи дузазын чедириптер арга тыптып кээрин эмчи пунктузунуң сестралары, фельд­шерлер, акушеркалар негелдени тургузуп турары чөптүг. Ол ышкаш диш база карак эмчилери херег­леттинип турар.

Бай-Талдың эмчи пунктузунуң эмчилери чоннуң кадыын экижидер дээш, доктаамал сагыш салып чо­руур. Оларга Айлаң Уртунай, Алефтина Чылбак-ооловна, Чечекмаа Хертековна, Белекмаа Чкалововна, Антонина Мөнге, Альберт Арбак, Чечен-оол Лаа хамааржып турар. Оларның ажыл-ижи демниг болгаш чүткүлдүүнде.

Любовь Делег-оол чүгле эмчи эвес, шүлүкчү база. Хөй шүлүктерниң бот-чогааткан автору. Ол Тыва биле Россияның эптежилгезиниң  чүс чыл оюнга барып, алдар-аттыг артистер Демир-оол Кежиктиг, Борбак-оол Салчактың киржилгези-биле Кызыл хоорайның ажык театрынга “Төрээн Тыва Россияның эвилелинде” деп шүлүүн чон мурнунга күүсеткен. Любовь Бараатовнаның авазы Нойна Сарыгларовна Кызылдың эмчи училищезин дооскан фельдшер. Ол Бай-Тайганың Кара-Хөл, Тээли, Санлесная школазының, Бай-Талга эмнелгелерин эргелекчилеп ажылдап келген. Уруу Любовь Бараат­овнага үлегер-чижек.

Любовь Делег-оол – үш ажы-төлдүң чоргааралдыг авазы. Улуг оглу Буян, кенни Шончалай Но­восибирскиниң эмнелге университединде бир оглу Ай-Херел Улан-Удэ хоо­райда өөренип турар. Кызы Влада Новосибирскиниң колледжин доос­каш, Кызылда эмчи болуп ажылдап чоруур.

Бараат Делег-оол,

күш-ажылдың хоочуну.

Бай-Тал суур.    

 

Предыдущая запись
БИЛЕКТЕРНИ СЫВЫРТЫНГАШ, АЖЫЛДААЛЫҢАР
Следующая запись
МАЛ АЖЫЛ-АГЫЙЫ САЙЗЫРАП ТУРАР
Меню