Рубрикалар

ТӨӨГҮЛҮГ 100 ЧЫЛ ЭГЕЛЭЭН


Кайгамчыктыг тура-соруктуг, дидим чүректерлиг альпинистер 10 шак болганда барык 4000 метр, агаар эвээш шыпшыкче үнүп келгеннер.

Февраль 6-да тыва альпинистер Тыва чернин эң бедик шыпшыы болур 3976 м Мөңгүн-Тайгаже үнгеш келгеннер. Бо дээрге, Тыва Арат Республиканың 100 чылынга уткуштур анаа эвес үнүүшкүн болган. Харыысалга улуг, олар Тываның Чазааның Даргазы Ш. В. Кара-оолодуң тывысканы Тыва Республиканың болгаш Россияның күрүне туктарын меңгилиг бедикке кээп киискиткеннер. Ол ыдыкшылдар-биле кады Тыва Арат Республиканың 1940 чылдарда кызыл тугун, «ТАР-ның 100 чылы» дээн тыва, орус дылдарда транспарантыны база аңаа асканнар.
Мөңгүн-Тайга «Убсунур оргулаажы» биосферлиг заповедниктиң кластерлиг участогу болганда, ооң директору Балбан-оол Д.К. чүгле деткээн эвес, альпинистерни ыраккы Мөңгүн-Тайгаже автотранспорт-биле хандырып, боду бо экспедицияга киришкен. Диинмей Каадыр-оолович 3300 м «Буревестник» деп артка чедип, келир үеде турисчи маршруттарны база тодараткан.
Альпинистер эң сөөлгү лагерь Оюк-Кара-Сугнуң бажынга 2680 метрге кежээ чаңчыл болган улуг Саңны салганнар. Бедик дагларга дагның ээзинден чөпшээрел дилээри — бүгү делегейниң альпинистериниң чаңчылы. Ооң кадында бо дээрге, тываларның ужур-чаңчылы. Ийи талазында, каш хонгаш Шагаа база келир болгаш улуг хат үезинде-даа Сан салдынган. Ак сүт оран-таңдының бедик даанга тос чүкче йөрээл сөстер-биле чаштынган. Ынчангаш эртенгиниң 5 шакта альпинистер күштүг, соок шуурганга удур шуужупканнар. Мөңгүн-Тайганың меңгизи шуут көзүлбес, чамдык үеде шуурган кижини тамыже ужур шааптар чыгыы күштүг, бораан чоокта хаяларны безин көзүлдүрбейн баар.
Альпинистер анаа кижилерге бодаарга, чүгле күш-дамыры шыырак эвес, кайгамчыктыг тура-соруктуг, дидим чүректерлиг болгаш 10 шак болганда барык 4000 метр, агаар эвээш шыпшыкче үнүп келгеннер.
Бо экспедицияда Кызылдың, Улуг-Хемниң, Мугур-Аксының, заповедниктиң, Росгвардияның төлээлери киришкеннер. Тыва Республиканың бойдус курлавырларының болгаш экология сайыдының оралакчызы Сарыг-Хаа Темир база шыпшыкка четкен. Заповедник ажылдакчызы Донгак Сылдыс ам 50 дугаар үнгени ол. Оон 7-ги классчы оглу Ачыты улуг улус-биле дөмей бодунуң шыдамыын, тура соруктуун херек кырында көргүскен.
Тыва оранывыстың эң бедиинде Тываның ыдыкшылдары киискип турар болганда, төрээн черивистиң төөгүлүг 100 чылдааны эгелээн деп санап болур бис.
Бистиң корр.

Предыдущая запись
БОГДО ГЕГЭЭН, БОЙДУ БАШКЫ
Следующая запись
Ак чолдуг  Шагаам
Меню